Historia

Zasługi najaktywniejszych, najbardziej zasłużonych członków zespołu były zauważane, oceniane i nagradzane. Ich nazwiska przeszły do historii utrwalonej w kronice orkiestry, skrupulatnie prowadzonej przez długoletniego jej członka Henryka Łechtańskiego. Kronika stanowi źródło wiedzy o orkiestrze i jej członkach.

Trudne początki

1 kwietnia 1954r. została zawiązana górnicza orkiestra dęta. Organizację i prowadzenie zespołu powierzono Janowi Józefiakowi. Początki orkiestry były szczególnie trudne. Brakowało instrumentów i nut. Próby odbywały się w sali zebrań brykietowni w Marantowie. Ponad czterokilometrową odległość między starym Koninem a Marantowem pokonywano rowerami, względnie samochodami ciężarowymi dostosowanymi do przewozu ludzi. Jeszcze gorsze warunki dojazdu na próby mieli mieszkańcy Kazimierza Biskupiego, skąd rekrutowała się liczna grupa muzyków.

Znacznie lepsze warunki do prowadzenia prób, przechowywania systematycznie dokupowanych instrumentów, nut i pulpitów, powstały po przeniesieniu się orkiestry do wzniesionego w kwietniu 1955r. hotelu robotniczego, zwanego “Domem Młodego Górnika” (Aleje 1-go Maja).

Roczną działalność podsumowano 1 kwietnia, dokonując zarazem wyboru pierwszego zarządu w dziejach orkiestry. Prezesem obrano Jana Wojciechowskiego, sekretarzem Bronisława Mikulskiego, a gospodarzem majątku Feliksa Słomskiego.

W roku 1959 zatrudniono na kilka miesięcy byłego kapelmistrza orkiestry wojskowej, oficera rezerwy Tadeusza Klonowskiego. Po jego odejściu przyjęto Hieronima Augustynowicza, kapelmistrza strażackiej orkiestry dętej z Kazimierza Biskupiego.

Zdobywanie popularności

Występy publiczne kopalnianej orkiestry spotykały się z coraz większym uznaniem załogi i mieszkańców Konina. Część muzyków uznała, że wykonywany repertuar można poszerzyć o lżejsze formy, wykonywane przez kilkuosobowy zespół rozrywkowy. Pomysł Wojciecha Jankowskiego, przy pełnym poparciu kapelmistrza Hieronima Augustynowicza, został zrealizowany w 1961r. Po raz pierwszy na amatorskiej estradzie wystąpiła kapela w składzie: Henryk Dukiel i Roman Werbiński - trąbki, Hieronim Augustynowicz, Wojciech Jankowski i Ryszard Staszak - saksofony, Franciszek Knypel - akordeon, Bogumił Piskorz - kontrabas oraz Marian Mencel - perkusja.

Kapelmistrzowie Orkiestry

Rok 1967 przyniósł zmiany na stanowisku kapelmistrza. Prowadzenie orkiestry na miesiąc przejął Tadeusz Klonowski, a następnie Edmund Wilgocki.

Jubileusz piętnastolecia uczczono licznymi koncertami i przemarszem ulicami miasta. Wzięły w nich udział zaproszone zespoły Kopalni “Adamów” z Turku i PKP z Konina.

Zwolnionego 5 lutego 1970r. z funkcji kapelmistrza Edmunda Wilgockiego, zastąpił członek zespołu Zygfryd Kulczewski.

Wznoszony na zapleczu dyrekcji kopalni budynek zakładowego domu kultury od 1972r. stał się kolejnym miejscem zakwaterowania orkiestry. Duża sala widowiskowa rekompensowała dotychczasowe niewygody.

15 lipca 1977r. po kilkumiesięcznym wakacie podpisano umowę z mgr Tadeuszem Werbińskim. Umowa ta wygasła 31 października. Stanowisko dyrygenta objął Zygfryd Kulczewski. 1 września 1980r. kierowanie zespołem przejął ponownie mgr Tadeusz Werbiński.

Orkiestra Dęta Kopalni “Konin” była organizacją społeczną, działającą w ramach statutu i regulaminu pracy przedsiębiorstwa, przez co zmuszona została do zawieszenia działalności po wprowadzeniu 13 grudnia 1981r. stanu wojennego. Od tej pory pracę dyrektora i załogi kopalni nadzorowali komisarze wojskowi. Za ich zgodą, 19 stycznia 1982r. odwołany został zakaz odbywania prób, uczestniczenia w pogrzebach i występowania na nielicznych wówczas imprezach kulturalnych i politycznych. Pozwoliło to orkiestrze wziąć udział i zająć II miejsce w VI Wielkopolskich Dniach Muzyki, organizowanych 6 czerwca 1982r. w Dusznikach Wielkopolskich.

Kadencja dotychczasowego zarządu zakończyła się 18 grudnia 1984r. i został powołany kolejny w składzie: Stanisław Szramski - prezes, Tadeusz Werbiński - zastępca, Henryk Łechtański - sekretarz, Zdzisław Pruszyński - skarbnik, Ryszard Maciejewski i Wiesław Augustynowicz - członkowie.  Na gospodarza majątku orkiestry, w miejsce odchodzącego na emeryturę Mieczysława Dziubczyńskiego, wybrano Stanisława Langnera.

Pierwszy wyjazd zagraniczny

W 1988r. dobrze przygotowani do występów, kopalniani muzycy wyjechali na spotkanie z mieszkańcami Briańska, radzieckiego miasta zaprzyjaźnionego z Koninem. Przebywali tam od 11 do 16 maja, występując kilkakrotnie i to z dużym powodzeniem. “Przegląd Koniński” w numerze 23 z 5 czerwca tak skomentował to wydarzenie: “Sukcesem zakończył się pobyt orkiestry KWB “Konin” na zlocie orkiestr dętych w Briańsku. W gronie trzydziestu zespołów kopalniana orkiestra okazała się najlepszą”.

Kolejne zmiany

Dwunastego marca 1990 r. muzycy odprowadzili na miejsce spoczynku jednego ze swych dyrygentów - Zygfryda Kulczewskiego, a 8 maja pierwszego kapelmistrza - Jana Józefiaka. W grudniu nastąpiła zmiana na stanowisku gospodarza orkiestry, został nim Mariusz Kaźmierczak.

31 grudnia 1991 r. odszedł na emeryturę Tadeusz Werbiński. Aby nie dopuścić do obniżenia poziomu orkiestry, 2 września tegoż roku został zatrudniony na stanowisko dyrygenta mgr Wojciech Jankowski.

Wydarzeniem religijnym roku 1991 była wizyta w Polsce papieża Jana Pawła II, 7 czerwca we Włocławku .  W czasie mszy polowej koncertowała górnicza orkiestra dęta kopalni “Konin”.

W skrupulatnie prowadzonej kronice, zanotowano w roku 1992 powiększenie orkiestry z 39 do 46 muzyków. Wśród których znalazła się Grażyna Maślińska, pierwsza kobieta w dziejach zespołu, grająca na instrumencie dętym.

Ważnym do odnotowania faktem jest założenie na początku 1992 r. zespołu “Dixieland Band”.

Nie tylko dla górników

Przez czterdzieści lat członkowie orkiestry angażowali się w przedsięwzięcia wykraczające poza branżę górniczą. Z dużą życzliwością Koninian spotkała się społeczna inicjatywa muzyków, zorganizowania koncertów m.in. pod domem handlowym “Centrum” w dniach poprzedzających Boże Narodzenie 1993 : sześć pięknych wieczornych występów pod hasłem “Kolęda dobrej nowiny dla ubogiej dzieciny”, a wszystko po to, aby zebrać datki na prezenty choinkowe dla biednych dzieci.

40 – lecie

Nadszedł jubileuszowy rok 1994. Uroczystości 40-Lecia orkiestry rozpoczęły się 23 kwietnia mszą świętą w kościele św. Maksymiliana Kolbe. Dziękując Bogu za 40 lat istnienia orkiestry, modliliśmy się też za kolegów, którzy wcześniej odeszli na “wieczne muzykowanie”. Uroczysty koncert 40-Lecia odbył się 29 kwietnia w GDK “Oskard”. “Czterdzieści Lat Minęło”- śpiewał wspólnie z orkiestrą, honorowy gość koncertu - Andrzej Rosiewicz.

Tego roku wystąpiliśmy jeszcze gościnnie na Festiwalu Chórów w Dusznikach Wielkopolskich, a na Przeglądzie Orkiestr w Swarzędzu zdobyliśmy “Złoty Strug”. Uczestniczyliśmy w uroczystości rocznicy śmierci ks. Jerzego Popiełuszki we Włocławku.

W dniach od 6 do 9 sierpnia orkiestra nasza brała udział w Paradzie Orkiestr Dętych w Herne w Niemczech, a zaraz po powrocie do kraju odbył się wspólny koncert z Orkiestrą Reprezentacyjną Wojska Polskiego na stadionie “Skry” w Warszawie z okazji 40 -lecia garnizonu warszawskiego. Od maja rozpoczyna swoja kadencję nowy zarząd orkiestry. Prezesem zostaje Ryszard Maciejewski, nowym sekretarzem - Stanisław Langner, skarbnikiem - Zdzisław Pruszyński, a członkami - Grażyna Maślińska, Jacek Banaszak, Wiktor Dziewa i Stanisław Dobrzycki.

Jubileusz Kopalni “Konin”

Rok 1995 był Rokiem Jubileuszowym - 50 - Lecia Kopalni Węgla Brunatnego “Konin”. Kilkanaście występów orkiestry było związanych z tym jubileuszem. W ciągu roku orkiestra uświetniła uroczystości przewiezienia relikwii świętego Wojciecha z katedry gnieźnieńskiej do Kazimierza Biskupiego, a miesiąc później nastąpił wyjazd do Westfalii w Niemczech, gdzie odbyło się pięć koncertów w różnych miastach tego regionu. Uczestniczyliśmy też w pogrzebie poznańskiego kompozytora - Leona Landowskiego.

We wrześniu podczas obchodów “Dni Konina”, mieszkańcy naszego miasta zobaczyli barwne widowisko w wykonaniu Orkiestry Reprezentacyjnej Wojska Polskiego w pięknych, historycznych strojach, oraz wspólny koncert trzech orkiestr: wspomnianej wyżej, niemieckiej z Herne i naszej.

Nagrody i trofea

Rok 1996 zapisał się w historii orkiestry kolejnym zdobyciem “Złotego Rogu” oraz “Honorowej Buławy”.

W 1997 r. uczestniczyliśmy w Święcie Radia “Merkury” w Poznaniu oraz pożegnaliśmy najstarszego muzyka naszej orkiestry - Piotra Michalaka, który grał w orkiestrze od 1 kwietnia 1954 r. do września 1997. Grał najdłużej - 43 lata. Zmarły Piotr był żywym ogniwem łączącym dwa pokolenia muzyków orkiestry. W lipcu tego roku kraj nawiedziła powódź. Zalane miasta i wioski, wielu mieszkańców straciło dorobek całego życia. Odbywały się zbiórki uliczne i koncerty. Nasza orkiestra zagrała na rzecz powodzian 20 lipca.

Na VI Ogólnopolskim Finale Orkiestr Dętych w Poznaniu w 1998r. zdobyliśmy III miejsce.  W koncercie Barbórkowym orkiestra wystąpiła z Chórem Nauczycieli Miasta Poznania pod dyr. Eligiusza Szczepaniaka . Wspólnie wykonano: “Alleluja”- Haendla, “Ave Verum Corpus”-W.A. Mozarta i “Pieśń Niewolników” z opery “Nabucco”- G.Verdiego. Chórem i orkiestrą dyrygował kapelmistrz Wojciech Jankowski, Eligiusz Szczepaniak oraz kapelmistrz Orkiestry Reprezentacyjnej Wojska Polskiego - płk. Franciszek Józef Bieganowski. Punktem kulminacyjnym programu barbórkowego był “Koncert Warszawski” R. Addinsella, który z orkiestrą wykonała na fortepianie Bożena Nalewajko.

1999 rok to rok kolejnej VII wizyty Ojca Świętego Jana Pawła II do Polski. Tym razem wizyta obejmowała również Ziemię Konińską. W powitaniu i podczas obecności Jana Pawła II w licheńskim sanktuarium uczestniczyło kilka chórów i orkiestr. Orkiestrami dyrygował Wojciech Jankowski.

Koncert jubileuszowo - barbórkowy składał się z dwóch części. Publiczność wysłuchała między innymi: “Taniec Podhalańczyków”, którego twórca, prof. Benedykt Konowalski był obecny na widowni. Owacyjne oklaski na stojąco były wyrazem podziękowania za utwór jego autorowi. Pan profesor serdecznie podziękował za brawurowe wykonanie jego kompozycji. Prezes Kopalni Węgla Brunatnego “Konin” -mgr inż. Bronisław Włodarczyk podziękował orkiestrze za wspaniały koncert, podczas którego orkiestra otrzymała proporzec, który wcześniej, na porannej mszy został poświęcony.

Występy za granicą

W lutym 2000 roku graliśmy na 113 koncercie z cyklu “Poznańskie Poranki Muzyczne”. w końcu czerwca wyjechaliśmy do Republiki Czeskiej na XX Jubileuszowy Festiwal Orkiestr Dętych “Fedo-2000″ w Steti nad Łabą. Byliśmy wśród zaproszonych orkiestr z Czech, Niemiec, Holandii, Danii i Norwegii.  W październiku uczestniczyliśmy na uroczystościach 1000-Lecia Biskupstwa w Kołobrzegu, połączonego z 308 Zebraniem Plenarnym Konferencji Episkopatu Polski. Pod koniec listopada nastąpił wyjazd do Austrii i Włoch. Była to wycieczka- pielgrzymka podczas której zwiedziliśmy: Wenecję, Florencję, Rzym, Monte Cassino, Asyż, Padwę a w drodze powrotnej Kahlenberg pod Wiedniem.

28 listopada - Monte Cassino - uczestniczymy w mszy świętej celebrowanej przez naszych księży: Stanisława Waszczyńskiego, Waldemara Muracha i Marka Kabacińskiego. Ogromnym przeżyciem było zagranie na tym właśnie cmentarzu “Mazurka” Dąbrowskiego, a kiedy na zakończenie grając “Sławę Oręża Polskiego” dotarły do nas słowa tak bardzo przecież znane o makach co to polską krew piły, o których śpiewał pan Andrzej Zagdański, wtedy jakoś tak łzy same spływać zaczęły po policzkach.

Następnego dnia (środa 29 listopada) Plac Św. Piotra gramy dla Ojca Świętego. “Ave Verum Corpus” wykonujemy dwa razy, za drugim razem z włoskim chórem. “Intrada”, “Taniec Podhalańczyków”, “Od Tatr Do Bałtyku”. Orkiestra zbiera oklaski od tysięcy pielgrzymów. Kiedy Ojciec Swięty nas wita - znów “Podhalańczyk”, a papież wystukuje rytm o poręcz fotela. Podoba się. Opuszczając Plac św. Piotra słychać było ” Bravo Polonia”, “Viva Polonia”.

4 grudnia - Święto Górnika. w koncercie barbórkowym wystąpili soliści: Barbara Abramowicz - sopran Opery Kameralnej w Warszawie, Andrzej Zagdański - baryton Teatru Narodowego w Warszawie, Marlena Fibakiewicz - solistka orkiestry oraz Janina Jaroszyńska - aktorka scen warszawskich, znana z “Podwieczorku przy mikrofonie”.

W nowym wieku

Koncertem kolęd w klasztorze o Reformatów rozpoczęliśmy nowy 2001 rok. Tego roku nasz kraj znowu nawiedziła powódź i chociaż Warta nie wylała, mieszkańcy Konina solidarnie pomagali poszkodowanym. w koncercie charytatywnym wzięli udział nasi przyjaciele z Warszawy : pani Barbara Abramowicz i pan Andrzej Zagdański. W Gnieźnie orkiestra bierze udział w programie : “Spotkania Europejskie” emitowanym w TV Polsat. Po raz trzeci zdobywamy “Złoty Róg” w Grodzisku Wielkopolskim, bierzemy udział w mszy świętej poświęconej odsłonięciu pomnika kardynała Stefana Wyszyńskiego.

Rok 2003: Uczestniczyliśmy w ingresie biskupa włocławskiego Wiesława Meringa. Orkiestra uświetnia uroczystość 140 - lecia Powstania Styczniowego w Ignacewie.

Nowa siedziba

Wielkim wydarzeniem roku 2003 była przeprowadzka do Marantowa. Po latach tułaczki w niewygodnych i dość przypadkowych miejscach muzycy doczekali się wreszcie własnego lokum. Siedzibą orkiestry jest parterowy budynek przy ul. Gajowej - przestrzenny, wygodny i świeżo wyremontowany. Znalazło się w nim miejsce na magazyn instrumentów, szatnię i świetlicę, a przede wszystkim na obszerną salę prób. Tu w każdy wtorek spotyka się orkiestra w pełnym składzie na próbie głównej. Są także mniejsze pomieszczenia, w których ćwiczą poszczególne sekcje. Dumą kapelmistrza jest biblioteka, zawierająca kilkaset partytur.

Zaletą ośrodka jest także jego otoczenie - plac, na którym muzycy mogą ćwiczyć musztrę paradną.

Honorowi prezesi

Przeprowadzka do nowej siedziby nie byłaby możliwa bez pomocy honorowych prezesów orkiestry. Ten zaszczytny tytuł otrzymali dwaj Prezesi Zarządu Kopalni Węgla Brunatnego “Konin”, którzy osobiście zaangażowali się w pomoc dla zespołu.

Pierwszym honorowym prezesem, od 28 kwietnia 1995 do 27 sierpnia 2002 r., był mgr inż. Bronisław Włodarczyk, wielki przyjaciel i miłośnik orkiestry. Jego zasługą jest rozpoczęcie prac adaptacyjnych w budynku w Marantowie. Pomoc prezesa Włodarczyka umożliwiła także wzbogacenie instrumentarium oraz biblioteki poprzez zakup instrumentów i partytur.

Dzieła pana Włodarczyka dokończył drugi honorowy prezes mgr inż. Mieczysław Lichy, który otrzymał ten tytuł na Barbórkę 2002 r. Jego stała troskliwa opieka nad orkiestrą sprawiła, że budowa siedziby przy ul. Gajowej zakończona została w terminie. Prezes Lichy sprawował także honorowy patronat nad uroczystościami 50 - lecia orkiestry.

Pół wieku Orkiestry

Rok 2004 : 50-Lecie orkiestry. Msza święta inaugurująca obchody jubileuszowe odbyła się 18 kwietnia . Uroczysty koncert galowy dla społeczeństwa Konina odbył się w amfiteatrze na skarpie - były odznaczenia, medale, kwiaty. W przeddzień wstąpienia Polski do Unii Europejskiej graliśmy koncert przed Urzędem Marszałkowskim w Poznaniu. We wrześniu braliśmy udział na Krajowych Dniach Hipoterapii w Kołobrzegu-Budzistowie. Obok orkiestry górniczej wystąpili tu “Golec Uorkiestra” i “Partita”. W miesiąc później graliśmy w 20 rocznicę śmierci ks. Jerzego Popiełuszki we Włocławku. Pod koniec roku “Przegląd Koniński” ogłosił plebiscyt na “Człowieka Ćwierćwiecza”. Nasza orkiestra wygrała ten plebiscyt w kategorii - Artysta. w grudniu tradycyjnie- koncert barbórkowy.

2 kwietnia 2005 r. o godz. 21.37 zmarł człowiek którego żegnał cały świat,cała Polska, cały Konin. Dnia 6 kwietnia w przeddzień pogrzebu na Placu Wolności odbyła się msza święta pożegnalna z udziałem władz powiatowych. Na Eucharystii zgromadziło się ponad 10 tysięcy koninian. Również nasza orkiestra wzięła udział w tym pożegnaniu, dziękując swoją obecnością za to bezpośrednie spotkanie, pamiętnej listopadowej środy.